|
Internet nedir?
Internet, birçok bilgisayar sisteminin birbirine bağlı olduğu, dünya
çapında yaygın olan ve sürekli büyüyen bir iletişim ağıdır. Internet, insanların
her geçen gün gittikçe artan "üretilen bilgiyi saklama/paylaşma ve ona kolayca ulaşma"
istekleri sonrasında ortaya çıkmış bir teknolojidir. Bu teknoloji yardımıyla pek
çok alandaki bilgilere insanlar kolay, ucuz, hızlı ve güvenli bir şekilde erişebilmektedir.
Internet'i bu haliyle bir bilgi denizine, yada büyükçe bir kütüphaneye benzetebiliriz.
Internet'e, bakış açımıza bağlı olarak farklı tanımlamalar da getirebiliriz : Internet,
Kişilerin değişik konularda fikirlerini serbestçe söyleyebilecekleri ortamlar barındıran
bir demokrasi platformudur. Evden alış-veriş, bankacılık hizmetleri, radyo-televizyon
yayınları, günlük gazete servisleri vb gibi uygulamaları ile aslında Internet aynı
zamanda bir hayat kolaylaştırıcıdır. Tüm bu tanımların arakesitinde yer alan ise
"Bilgiye Ulaşım ve Onu Paylaşım, sonrasında da elde edilen bilgiyi kullanım" dır.
Sonuç olarak, Internet, önümüzdeki yıllarda üretilecek bilgilerin dolaşım sistemidir.
Ticari boyutunun da ortaya çıkmasıyla yaşamla daha çok iç içe geçmeye başlamıştır.
Internet farklı bir ortam, farklı bir uzay. Kendi, yazılı olmayan, kuralları olan;
kendi toplumu olan bambaşka bir uzay. Klasik yaşama biçimlerini, değer yargılarını
değiştiren; hayatımıza yeni kavramlar, yeni uğraşlar getiren bir şey. Hayatımızı
etkiliyor. Hem de çok fazla bir biçimde. Internet'in etkilerini görmek ve onu hissetmek
sanırım çok daha kolay. Hayatımızda normal şartlarda yaptıklarımızı göz önüne getirelim
ve Internet'in bunları nasıl değiştirdiğini; bunlara nasıl yeni anlamlar yüklediğini
gözlemleyelim. Belki bazılarımız için daha az (ye da hiç), bazılarımız için daha
çok (ye da aşırı çok) etkilenmeler olacaktır. Ancak gerçek olan, önümüzdeki yıllarda
(2000'e girerken) Internet olgusu her yönüyle bizimle olacak ve hayatımızda onunla
ilintili pek çok şey yapıyor olacağız (Ağ üzerinden alışverişler, uçak/tren rezervasyonları,
günlük gazetelere erişim, bilimsel dergileri okumak gibi.) Internet adreslerinde
görülen kısaltmalar ne anlama gelir? Internet'e bağlı kuruluşlar değişik gruplara
ayrılabilir ve bir kuruluşun domain adresi, o kuruluş hangi gruba dahilse ilgili
kısaltmayı bazı istisnalar dışında mutlaka içerir. Ayrıca, ülkelerin 2 harfli tanıtım
kodları da (Amerika Birleşik Devletleri ve Kanada çıkışlı adreslerin çoğu ve geniş
bir kitleye servis sunan bazı birimler dışında) adresin sonuna eklenir. Internet
adresi, eğer özel amaçlı bir servise (ftp, gopher, www gibi) aitse, genellikle,
bu durum, adresin başında kullanılan bir kısaltmayla verilir. aşağıdaki liste, adreslerde
kullanılan bazı kısaltmaları ve ne anlama geldiklerini göstermektedir: gov : Hükümet
kuruluşları edu : Eğitim kurumları (üniversiteler gibi) org : Ticari olmayan, kar
amacı gütmeyen kuruluşlar com : Ticari kuruluşlar biz : ticari faaliyet gösteren
kişi ve kuruluşlar mil : Askeri kuruluşlar net : Servis Sunucuları (Internet Servis
Sağlayıcıları gibi) ac : Akademik kuruluşlar (bazı ülkelerde edu yerine kullanılmaktadır)
int : uluslararası organizasyonlar, kuruluşlar ftp : FTP Arşiv Sitesi (ön ek) www
: World Wide Web Sitesi (bazen web de kullanılır)-ön ek- Bazı ülke kısaltmaları
: tr:Türkiye, jp:Japonya, uk:Ingiltere, it:İtalya, ch:İsviçre, ca:Kanada, ru:Rusya,
id:Endonezya, nl:Hollanda, de:Almanya, fr:Fransa, il:İsrail, no:Norveç, se:İsveç,
fi:Finlandiya, gr:Yunanistan, hr:Hırvatistan, yu:Yeni Yugoslavya, br:Brezilya, bg:Bulgaristan
Örnek domain adresleri : hokudai.ac.jp (jp=Japonya), bilkent.edu.tr (tr=Turkiye),
oak.oakland.edu, servis.net.tr, www.microsoft.com, ftp.netscape.com, tubitak.gov.tr,
garbo.uwasa.fi (fi=Finlandiya, www.nato.int (Nato). Genel olarak bu sınıflamaya
uyulsa da, bazı domain adlarında daha farklı sözcük grupları da olabilir ( rl.ac.uk
(uk=Ingiltere), www2.itu.edu.tr gibi). Özellikle .com domain-lerindeki sıkışmadan
dolayı, yeni global domain adları oluşturma çalışmaları 1997 ortalarında tamamlanmıştır.
Yeni kullanıma açılan alan adları şunlardır : arts : Sanat ve kültür ile ilgili
siteler firm : Ticari Firmalar info : Bilgi servisi sunan siteler nom : Kişisel
domainler için kullanılan adresler rec : Eğlence siteleri stor : Alışveriş merkezleri,
ticari ürün satılan yerler web : www ile ilgili servis sunan siteler İnternette
Bilgiler Hangi Hızlarla İletilir? Band Genişliği Nedir? Doluluk Oranı Nedir? Band
genişliği, bir iletişim ortamının taşıyabileceği bilgi miktarını gösteren bir ölçüdür.
Söz gelimi, ses iletimi için band genişliği, iletilebilen en yüksek ve en düşük
frekanslar arasındaki farktır (Hertz). Bilgisayarlar arası haberleşme için de benzer
şekilde, band genişliği, saniyede iletilen bit sayısı ile verilir. Internet'teki
bilgi iletim hızları çeşitlilik gösterir. Bilgisayarları ve değişik ağları birbirine
bağlayan hatlar, kablo (çoğunlukla fiber optik), uydu ya da radyo link (yakın birimler
için) bağlantılı olabilir. İnternette hat hızı, saniyede iletilen "bit" sayısı ile
(bps, bit/san) ölçülür. Söz gelimi, 64 kilobit/saniye hızındaki bir hat saniyede
64kbit=65556 bit iletebilir. Bu da, ideal şartlarda, yaklaşık 8 kilobyte/saniye
hızına denk gelmektedir. Söz gelimi, böyle bir hat ile, tam kapasite kullanımında,
1 Megabyte'lık bir dosya yaklaşık 2 dakikada iletilecektir. Bir birimin, bağlantılarında
kullanabileceği en fazla hıza "Band Genişliği" denir. 64kbit/saniye bant genişliği
olan bir hattı aynı anda 10 birime kullandırırsak, buna göre hızımız, en fazla hızın
ortalama yüzde 10'una kadar düşer. Günümüzde bağlantı hızları 9.6kbit/saniyelerden
(modem bağlantısı) 100Megabit/saniyelere kadar geniş bir aralıkta değişmektedir.
Yurt dışındaki bağlantılarda, tipik hızlar, yaklaşık 5-10 Mega bit/saniyeler mertebesinde
iken, bu oran ülkemiz için, 64Kbit/san-2Mbit/saniyeler mertebesindedir
|